Mục lục
CẦN KHỞI TỐ HÌNH SỰ 86 CHỦ DOANH NGHIỆP THỦY ĐIỆN XÃ LŨ “ĐÚNG QUY TRÌNH”
26.11.2025
——-///——-
Khá nhiều bạn đã hiểu nhầm khi trích dẫn lại câu thần chú “đúng quy trình” của các chủ doanh nghiệp thủy điện, để cho rằng việc xả lũ gây chết người và hư hại tài sản của công dân và nhà nước trong tuần qua sẽ được miễn trừ trách nhiệm.
Vì trách nhiệm mặc định của họ là phải bảo đảm an toàn cho tính mạng và tài sản của dân, của nhà nước trong mọi hoạt động của đập thủy điện (chứ không riêng việc xả lũ).
Nền tảng trách nhiệm của pháp lý họ là các quy định từ cơ quan lập pháp (quốc hội), gồm Bộ luật Dân sự (về bồi thường trách nhiệm dân sự ngoài hợp đồng) và Bộ luật Hình sự.
Với mức độ thiệt hại như cơn lũ lụt vừa qua, mặc dù nhà báo Lê Trung Khoa (Đức) đưa tin số người tử nạn lên đến 2.257 người không thể kiểm chứng được. Nhưng, chính truyền thông trong nước đưa tin, số người thiệt mạng là 409 người, số tài sản thiệt hại là 85.000 tỷ đồng (Vietnamnet) cũng đã cho thấy sự thiệt hại vô cùng to lớn về người và tài sản.
Nếu khách quan, chế độ phải cho khởi tố hình sự ngay tại các tỉnh, thành bị thiệt hại.
Việc khởi tố không chỉ trong phạm vi số 86 chủ doanh nghiệp thủy điện xả lũ, mà cả các quan chức thuộc các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan.
Do đó, nếu chỉ có “soi” các văn bản hành pháp để truy trách nhiệm, thì dễ đưa đến kết luận rằng không có cơ sở pháp lý nào để xử lý đối với họ, rằng tất cả đều đã “đúng quy trình”, một quy trình “sát nhân”.
Vấn đề còn lại là chế độ có đủ khách quan để thực hiện việc khởi tố hình sự hay không mà thôi, vì lẽ, cơ sở pháp lý đã có sẵn và hoàn toàn đầy đủ trong trường hợp này.
Qua mạng xã hội, tôi được biết có một luật sư đã đề xuất việc khởi kiện dân sự để yêu cầu đòi bồi thường. Điều này rất đáng quý, nhất là trong bối cảnh luật sư trong nước bị “rọ miệng” phát ngôn, cũng như không mấy sẵn lòng đứng ra bảo vệ pháp lý cho người dân bị thiệt hại, mà con số có thể lên đến hàng vạn người. Gồm thân nhân người tử nạn, người thiệt hại tài sản…
Thế nhưng, nếu chỉ khởi kiện dân sự để yêu cầu bồi thường thiệt hại là chỉ mới đúng phần nào về hậu quả mà thôi. Chưa thỏa đáng về tính chất nguy hiểm của sự việc khi nó phủ rộng đến nhiều tỉnh thành, vừa mức độ thiệt hại vô cùng to lớn.
Cho nên, cần khởi tố hình sự để còn có thể chế tài, trừng phạt sự vô trách nhiệm của những người có liên quan. Trong vụ án khởi tố hình sự, khi đó, mới nên đưa vấn đề khởi kiện dân sự vào để yêu cầu bồi thường thiệt hại chung trong một vụ án.
Chỉ như thế, sự việc mới có thể được giải quyết toàn diện, đầy đủ, hợp tình, hợp lý và đặc biệt, mang tính răn đe, phòng ngừa về sau.
Còn không, tất cả mọi biện pháp đều chỉ như “gãi ngứa” ngoài da mà thôi. Đến hẹn mùa bão lụt hàng năm, điệp khúc “đúng quy trình” sẽ lại được nhắc như câu thần chú của bọn doanh nghiệp thủy điện tham tàn. Đổi lại, có lẽ lại có hàng trăm đồng bào khác thiệt mạng oan ức và hàng chục ngàn tài sản, vốn liếng của nhân dân lại đội nón ra đi…
Manh Dang
——-///——-
Ảnh: Thủy điện Sông Ba xả lũ
– Tin Vietnamnet: https://www.facebook.com/share/p/14SKD22SDKh/
– Tin nhà báo Lê Trung Khoa: “”Họp Quân ủy Trung ương hôm qua. Số người dân chết/ mất tích đến 15h 24/11 ~ 2.257 người.” https://www.facebook.com/share/p/16knuCBivq/
Không năm nào tôi không nghe bà con kêu gọi cứu trợ miền Trung.
Năm nào cũng lũ.
Năm nào cũng ngập.
Năm nào cũng cảnh nhà cửa cuốn trôi, người dân mất mát, và cả nước lại gom tiền gom mì gói để gửi ra.
Nhưng năm nay… thật sự quá kinh khủng.
Hàng trăm người chết và mất tích, hàng trăm nghìn căn nhà bị ngập, và hàng triệu gia súc gia cầm trôi theo dòng nước, những tài sản mà bà con chắt chiu cả năm, chỉ trong vài giờ đã mất sạch.
Và cũng tới lúc chúng ta cần nói thẳng với nhau một điều:
Nếu một chuyện cứ lặp lại hoài, mà mình vẫn tiếp tục xử lý y như cũ… thì đó không phải là lòng tốt nữa, mà là sự thờ ơ tập thể.
Cứu trợ là cần.
Nhưng cứu trợ không giải quyết được gốc rễ.
Miền Trung không cần thêm thùng mì.
Miền Trung cần thay đổi cách chúng ta đối xử với vùng đất này.
Những năm qua, tôi quan sát và tìm hiểu, thấy có bốn thứ thay đổi lớn. Những điều dưới đây nhiều chuyên gia đã chia sẻ rồi, nhưng thêm một giọng nói, thêm một người hưởng ứng, là thêm một cơ hội để mọi thứ được nhìn lại.
Rừng mất.
Miền Trung – Tây Nguyên mất khoảng 25.000 ha rừng tự nhiên mỗi năm. Rừng bị thay bằng rừng kinh tế rễ nông. Nước không giữ lại được, mưa xuống là tràn thẳng xuống hạ du.
Thủy điện nhỏ dày đặc.
Hàng trăm thủy điện nhỏ với hồ chứa quá bé, không có khả năng cắt lũ. Mưa lớn một cái là hồ đầy ngay. Không xả thì vỡ đập. Xả thì hạ lưu, vốn đã ngập vì mưa, càng ngập nặng hơn.
Quy hoạch thờ ơ.
Nhiều khu dân cư xây ngay trên vùng trũng cổ, nơi tổ tiên xưa chưa bao giờ dám dựng nhà. Sông bị bóp lại, kênh bị lấp, đồi bị xẻ, và bê tông hóa làm nước không còn đường thoát.
Địa khí miền Trung vốn mong manh.
Dải đất hẹp, dựa núi, đối biển. Lại là vùng đất Champa xưa, nơi mang ký ức hàng nghìn năm chiến tranh, mất mát, biến động. Khi phá rừng, đổi dòng chảy… vùng đất này phản ứng mạnh như bị kích vào vết thương chưa được chữa lành. Đó là quy luật tự nhiên cộng hưởng với lịch sử.
Vì vậy, mỗi năm trời mưa thì miền Trung không chỉ chịu thiên nhiên…mà còn chịu mọi tích lũy thờ ơ của chúng ta.
Xin được nói thẳng:
Cứu trợ là tình thương.
Nhưng giải pháp mới là trí tuệ.
Nền văn hóa trưởng thành không để nỗi đau lặp lại suốt nửa thế kỷ mà vẫn xử lý bằng đúng một công thức cũ. Chúng ta dư sức chấm dứt cảnh “mỗi năm cứu miền Trung” với những biện pháp như: khôi phục rừng tự nhiên, xem xét lại thủy điện nhỏ thiếu dung tích phòng lũ, quy hoạch lại khu dân cư theo luồng nước như Nhật và Hàn đã làm.
Thương lắm bà con đã luôn dang tay mỗi khi miền Trung hoạn nạn.
Nhưng đã đến lúc chúng ta dang tay theo cách có nghị lực hơn, để lần sau không còn phải dang tay cứu trợ nữa.
Miền Trung xứng đáng được nâng niu bằng khoa học và trí tuệ.
Không chỉ bằng sự thương xót và những thùng mì gói năm này qua năm khác.
Câu trả lời đã có ngay trong ngày đầu tháng 12: Ông Vũ Tuấn Nhạ, Tổng giám đốc Công ty CP Thủy điện Sông Ba Hạ, đã chính thức bị tạm dừng vị trí điều hành để “phục vụ công tác làm việc với cơ quan chức năng”.
Động thái “thay tướng giữa dòng” này diễn ra ngay sau làn sóng phẫn nộ của dư luận về quy trình xả lũ gây ngập lụt nặng nề cho vùng hạ du Phú Yên vừa qua. Việc cơ quan chức năng vào cuộc làm rõ trách nhiệm cho thấy tiếng nói của người dân trên mạng xã hội đã không bị “trôi theo dòng nước lũ”.
Nếu thực sự thủy điện xả lũ “đúng quy trình” và “vô can” như những tuyên bố của ông Nhạ trước đó, thì chiếc ghế nóng tại Sông Ba Hạ đã không phải đổi chủ bất ngờ như vậy.
Mực nước Thủy điện Sông Ba Hạ để dành đón lũ trong những ngày mưa bão 17-20/11 là từ 103-105m.
Mới nhất có chỉ đạo hạ mức nước về mực 102m để đón mưa.
Cùng chờ xem có khởi tố vụ án xả lũ làm chết người hay không nhé mọi người.
Cảm ơn tất cả vì đã cùng lên tiếng.
-WEHEAR-
THAY TƯỚNG LÀ CHƯA ĐỦ: PHẢI KHỞI TỐ VÀ BỒI THƯỜNG – MẠNG NGƯỜI KHÔNG PHẢI TRÒ ĐÙA!
2.12.2025
Việc đình chỉ Tổng Giám đốc Thủy điện Sông Ba Hạ chỉ là bước xử lý hành chính nội bộ. Nhưng nỗi đau mất mát người thân và tài sản của người dân Phú Yên thì không thể xoa dịu chỉ bằng một tờ quyết định nhân sự.
Cộng đồng yêu cầu KHỞI TỐ VỤ ÁN chứ không chấp nhận việc “giơ cao đánh khẽ”:
1. Đừng đánh tráo khái niệm giữa “Cứu trợ” và “Đền bù”:
Việc công an, quân đội đi xây nhà cho dân là hành động nhân đạo của Nhà nước và tình nghĩa đồng bào. Nhưng đó không phải là tiền của thủy điện bỏ ra để khắc phục hậu quả. Thủy điện xả lũ gây thiệt hại, thủy điện phải bỏ tiền túi ra đền bù. Không thể để doanh nghiệp hưởng lợi nhuận bán điện, còn rủi ro và hậu quả thì đẩy cho ngân sách nhà nước và lòng hảo tâm của xã hội gánh vác.
2. Mạng người không thể quy đổi bằng… cách chức, kiểm điểm:
Xả lũ sai quy trình (nếu có kết luận) dẫn đến chết người là dấu hiệu của tội “Vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình” hoặc “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”. Đây là vấn đề hình sự, không phải vấn đề rút kinh nghiệm. Ai ra lệnh xả? Ai duyệt quy trình? Phải có người chịu trách nhiệm trước pháp luật, chứ không chỉ là “về hưu non” hay chuyển công tác.
3. Yêu cầu bồi thường thiệt hại thực tế Người dân cần được thống kê và bồi thường sòng phẳng:
• Mạng người đã mất.
• Nhà cửa, hoa màu bị cuốn trôi.
• Sinh kế bị hủy hoại trong nhiều năm tới.
Công lý không phải là thay lãnh đạo rồi sự việc tang thương chìm vào quên lãng. Công lý là kẻ gây họa phải đền tội và người bị hại phải được đền bù!
Khởi tố vụ án Thủy điện Sông Ba Hạ xả lũ làm chết người chính là bảo đảm công bằng, công lý cho người dân Phú Yên.
-WEHEAR-