Mục lục
Trên diễn đàn quốc tế, Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân nói quan chức Trung cộng ‘hãy biết xấu hổ chút đi’
Nguồn hình ảnh,Facebook Bộ Quốc phòng Phi Luật Tân, Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân Gilbert Teodoro
“Làm ơn cư xử cho đàng hoàng một chút, biết xấu hổ một chút đi,” Bộ trưởng Quốc phòng Gilbert Teodoro nói khi nhận được một mẩu ghi chú nêu lập trường của Trung cộng.
Phát biểu trên được Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân Gilbert Teodoro đưa ra tại Đối thoại Quốc phòng Seoul hôm thứ Ba 8/9.
Lúc bấy giờ, ông Teodoro đang tham gia phiên thảo luận cùng cùng các bộ trưởng quốc phòng Hàn Quốc và Cộng hòa Séc.
Trong khi ông đang trả lời câu hỏi về việc Trung cộng thực hiện các biện pháp cưỡng ép vùng xám trên Biển Đông, thì một nhân viên bước lên sân khấu và đưa cho ông một mẩu giấy.
Bộ trưởng Teodoro xem xét mảnh giấy một hồi, rồi nói: “Tôi xin phép đọc nhé.”
Đoạn ông đọc to: “Lập trường của Trung cộng về vụ trọng tài Biển Đông là rõ ràng, nhất quán và kiên định.”
Và ông bình luận: “Họ không có lập trường nào cả.”
Rồi ông tiếp tục đọc tờ ghi chú: “Phán quyết trọng tài này vi phạm các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế.”
Ông Teodoro nói rằng ông nghĩ đây là ghi chú từ phía quan chức Trung cộng.
Nội dung của bản ghi chú đề cập đến phán quyết năm 2016 của Tòa Trọng tài thường trực về vụ việc Phi Luật Tân kiện Trung cộng theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS), trong đó tòa tuyên bố Trung cộng không có “các quyền lịch sử” dựa trên cái gọi là bản đồ “đường chín đoạn”. Tòa cũng bác bỏ khả năng Trung cộng được hưởng yêu sách vùng biển từ các đảo nhân tạo mà nước này đã xây dựng ở Trường Sa.
Ông Teodoro tiếp tục đọc mẩu giấy và phản bác lại từng điểm một.
Ông nói: “Vậy ý quý vị là thứ mà quý vị đã ký – tức UNCLOS – là vi phạm luật pháp quốc tế sao?”
Và ông đọc tiếp: “Cái gọi là phán quyết này là bất hợp pháp, vô hiệu và không có giá trị ràng buộc pháp lý,” rồi tiếp tục phản hồi: “Đấy là theo quý vị nói thôi – vì quý vị không muốn chịu sự rằng buộc của UNCLOS.”
Ông đọc tiếp nội dung trong tờ giấy: “Trung cộng không chấp nhận cũng không công nhận phán quyết này”, và đưa ra phản ứng: “Vì quý vị đã thua.”
“Trung cộng phản đối phán quyết và sẽ không bao giờ chấp nhận bất kỳ yêu sách hay hành động nào phát sinh từ phán quyết đó”, ông đọc tiếp một câu trong tờ ghi chú, và cho biết “đây là những lời được gửi cho tôi”.
Ông Teodoro cho rằng hành động đưa giấy ghi chú về một vấn đề mà ông đang trả lời, ở đây là về các biện pháp cưỡng ép vùng xám, thể hiện sự thiếu tôn trọng trắng trợn đối với diễn đàn quốc tế, đặc biệt là với quốc gia chủ trì Hàn Quốc.
“Hành động này thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với ban tổ chức diễn đàn. Vậy thì làm sao quý vị mong đợi chúng ta giải quyết vấn đề một cách văn minh?”
Bộ trưởng Teodoro nói tiếp: “Điều này không chỉ thể hiện sự thiếu tôn trọng, nếu đây thực sự là lập trường của Trung cộng được gửi cho tôi, mà còn là sự coi thường luật pháp quốc tế, khi ném UNCLOS xuống sàn và chà đạp lên nó.”
Theo ông, “hành động này cũng thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với phép lịch sự tối thiểu cần dành cho những người chủ nhà đáng kính của chúng ta, Đại Hàn Dân Quốc và toàn thể khán giả có mặt tại đây”.
Và ông chốt lại: “Xin cảm ơn rất nhiều. Nói bằng tiếng Phi Luật Tân thì là [đoạn này ông chuyển qua tiếng Phi Luật Tân]: ‘Quý vị hãy cư xử đàng hoàng một chút, hãy biết xấu hổ một chút đi’. Quý vị có thể tự dịch câu đó sang ngôn ngữ của mình.”
Quay lại với câu hỏi ban đầu, ông Teodoro cho rằng giải pháp là các quốc gia đoàn kết và phối hợp với nhau.
“Và thứ hai, đây không còn là vùng xám nữa. Đây thực sự là hành động cưỡng ép, bắt nạt và gây hấn. Tôi sẽ giữ lại tờ giấy này làm kỷ niệm về việc Trung cộng tuyệt vọng đến mức nào, cũng như lập trường của họ kém hiệu quả ra sao trước một công chúng tự do.
“Xin cảm ơn người đã đưa cho tôi mảnh giấy này. Quý vị vừa làm cho đất nước mình một việc rất có ích. Cảm ơn. Và tôi hy vọng quý vị sẽ không bị đẩy vào trại lao động khổ sai vì hành động này,” ông nói.
Hiệu ứng truyền thông
Màn ứng biến của Bộ trưởng Teodoro đã tạo ra hiệu ứng truyền thông mạnh mẽ.
Hãng tin Bloomberg khi đưa tin về vụ việc đã đồng thời nhắc lại việc Trung cộng áp đặt lệnh trừng phạt đối với ông Teodoro vài tháng trước. Fox News cũng có bài viết về sự việc này.
Hãng thông tấn Yonhap của Hàn Quốc dẫn thông tin từ ban tổ chức diễn đàn cho biết mẩu ghi chú này do một tùy viên quân sự tại Đại sứ quán Trung cộng ở Hàn Quốc gửi đến.
“Vị tùy viên quân sự này đã đưa mảnh giấy cho một nhân viên ban tổ chức và nhờ chuyển nó đến Bộ trưởng Teodoro. Nhân viên này nhầm rằng đó là thông điệp từ chính phái đoàn của ông Teodoro, nên đã đưa trực tiếp cho ông khi ông đang phát biểu,” tờ báo viết.
BBC News Tiếng Việt đã gửi qua email tới Đại sứ quán Trung cộng tại Hàn Quốc đề nghị bình luận về vấn đề này và chưa lập tức nhận được câu trả lời.
Báo Korean Herald cho biết không có quan chức cấp cao nào của chính phủ Trung cộng tham dự sự kiện đối thoại nói trên.
Tại Phi Luật Tân, hàng loạt tờ báo lớn như Rapplers, Inquirer, Philippine Star… đã đăng tải thông tin về vụ việc, đi kèm với những bài đăng trên Facebook.
Theo quan sát của BBC News Tiếng Việt, có nhiều người Phi Luật Tân đã bình luận ủng hộ ông Teodoro trên mạng xã hội Facebook.
Trong bài đăng trên tài khoản Facebook của Bộ Quốc phòng Phi Luật Tân, nhiều người bình luận rằng nếu ông Teodoro tranh cử tổng thống vào năm 2028 thì họ sẽ bầu cho ông.
Sự cứng rắn của Phi Luật Tân
Nguồn hình ảnh,Getty Images, Dưới thời Tổng thống Marcos Jr., Phi Luật Tân tăng cường hợp tác quốc phòng với Mỹ.
Trong nhiều năm qua, Phi Luật Tân lựa chọn cách thể hiện lập trường cứng rắn trong những vấn đề liên quan tới tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông, trong bối cảnh Trung cộng liên tục bị cáo buộc gây hấn.
Vào cuối tháng Bảy, Tổng thống Phi Luật Tân Ferdinand Marcos Jr. đã chỉ trích Trung cộng một cách gián tiếp trong Thông điệp Toàn quốc, cam kết chính phủ của ông sẽ bảo vệ phán quyết trọng tài năm 2016 đồng thời khẳng định người Phi Luật Tân “không khuất phục” trước những kẻ xâm lược.
Ông Marcos Jr. không nêu đích danh Trung cộng nhưng ám chỉ Bắc Kinh trong bài phát biểu và đã nhận được sự hoan nghênh của nhiều nghị sĩ. Ông khẳng định người Phi Luật Tân là “một dân tộc cao quý và vĩ đại. Chúng ta không tham lam. Chúng ta không phân biệt chủng tộc. Chúng ta không phải những kẻ nói dối.”
Trước đó vài ngày, ông Marcos đã triệu Đại sứ Trung cộng tại Phi Luật Tân sau khi tờ China Daily đăng video và tranh biếm họa do AI tạo ra, miêu tả người Phi Luật Tân là khỉ để phản đối phán quyết trọng tài về Biển Đông. Chính phủ Phi Luật Tân đã lên án các hình ảnh này là “phân biệt chủng tộc và phi nhân hóa”, đồng thời yêu cầu gỡ bỏ.
Dưới thời Marcos Jr., Phi Luật Tân tăng cường hợp tác quốc phòng với Mỹ, trong đó có mở rộng tập trận chung và cho phép lực lượng Mỹ tiếp cận nhiều hơn các cơ sở quân sự của Phi Luật Tân, trong bối cảnh căng thẳng với Trung cộng tại Biển Đông gia tăng.
Hôm 7/9, ông Teodoro nhận định việc Mỹ gần đây cắt giảm các cuộc tập trận quân sự với Hàn Quốc có thể tạo cơ hội để Trung cộng gia tăng ảnh hưởng tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Tuy nhiên, ông cho biết Mỹ đã đảm bảo rằng các cam kết quốc phòng với Phi Luật Tân không thay đổi.
Ông nói Trung cộng “rất nhanh chóng tận dụng những khoảng trống”.
Ông cũng cho biết Phi Luật Tân đang mở rộng quan hệ an ninh với các đối tác khác, trong đó có Canada, New Zealand, Pháp và Anh.
Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân cũng cáo buộc Trung cộng ngày càng sử dụng các hoạt động gây ảnh hưởng song song với sức ép quân sự và hàng hải. Ông cho rằng Bắc Kinh tận dụng không gian dân chủ và truyền thông tự do để tác động đến dư luận và lan truyền những thông tin sai lệch. Phi Luật Tân đang thúc đẩy các quy định chặt chẽ hơn về gián điệp và ảnh hưởng nước ngoài để đối phó.
Vài tháng trước, Trung cộng đã áp đặt lệnh trừng phạt đối với ông Teodoro, cáo buộc ông có những phát biểu gây tổn hại đến quan hệ song phương và làm gia tăng căng thẳng trong mối quan hệ vốn đã chịu sức ép bởi các tranh chấp lãnh thổ.
Ông Teodoro là quan chức Phi Luật Tân cấp cao nhất được biết đến từng bị Bắc Kinh trừng phạt.
Sự việc diễn ra tại Đối thoại Quốc phòng Seoul lần này không phải là lần đầu tiên ông Teodoro chỉ trích gay gắt Trung cộng tại một diễn đàn quốc tế. Tại Đối thoại Shangri-La năm ngoái, ông đã chỉ trích phía Trung cộng vì điều ông gọi là “những màn tuyên truyền được ngụy trang dưới dạng câu hỏi”.
BBC (09.09.2026)
Phi Luật Tân kêu gọi tăng cường hợp tác an ninh khu vực để ứng phó Trung cộng
Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân Gilberto Teodoro ngày 7/9 (thứ Hai), phát biểu trong khuôn khổ Đối thoại Quốc phòng Seoul (Seoul Defense Dialogue – SDD), cho biết những lo ngại về các hoạt động của ĐCSTH trong khu vực đang thúc đẩy các nước Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương tăng cường hợp tác an ninh, và cuối cùng có thể hình thành một mạng lưới an ninh liên kết chặt chẽ hơn.
Bộ trưởng Quốc phòng Teodoro (bên phải) đón tiếp Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tại Trại Aguinaldo vào ngày 28/3/2025. (Ảnh miền công cộng: Wikipedia)
Trong cuộc phỏng vấn với Reuters, ông Teodoro cho rằng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh hồi tháng 8 giảm quy mô cuộc tập trận thường niên Mỹ-Hàn “Lá chắn Tự do Ulchi”, ĐCSTH, vốn “rất giỏi nhanh chóng tận dụng mọi lỗ hổng”, có thể coi đây là một cơ hội. Ông nói: “Nếu chúng ta nói về toàn bộ khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, điều này có thể phát đi một tín hiệu nào đó cho phía Trung cộng rằng họ có cơ hội tái khẳng định vị thế của mình”.
Tuy nhiên, ông Teodoro nhấn mạnh Manila đã nhận được “sự đảm bảo rõ ràng” từ Washington và không có dấu hiệu nào cho thấy những điều chỉnh quân sự của Hàn Quốc sẽ ảnh hưởng đến cam kết của Mỹ đối với Phi Luật Tân theo Hiệp ước Phòng thủ chung Mỹ-Phi Luật Tân. Ông cũng cho biết các hoạt động quân sự Mỹ-Phi Luật Tân không hề giảm, trong khi hợp tác song phương và đa phương có sự tham gia của Phi Luật Tân vẫn tiếp tục được mở rộng.
Ông cho rằng áp lực quân sự và trên biển mà Bắc Kinh áp đặt trong khu vực đang ngược lại thúc đẩy nhanh quá trình hình thành một mạng lưới quốc phòng khu vực có mức độ liên kết cao hơn. Ông Teodoro nói: “Tôi tin là như vậy, bởi yếu tố thúc đẩy chính là Trung cộng (ĐCSTH)”.
Ông cáo buộc ĐCSTH ngoài gây sức ép quân sự còn ngày càng dựa vào “các hoạt động gây ảnh hưởng”, “đồng thời truyền bá những luận điệu xuyên tạc của họ thông qua các phương tiện truyền thông tự do”. Phi Luật Tân hiện đang tìm cách thúc đẩy các đạo luật nghiêm ngặt hơn nhằm chống hoạt động gián điệp và sự can thiệp của nước ngoài.
Khi được hỏi liệu Phi Luật Tân có đàm phán hợp tác với Trung cộng trong hoạt động thăm dò dầu khí hay không, ông Teodoro cho rằng do tranh chấp chủ quyền kéo dài ở Biển Đông, việc tách hoàn toàn bất kỳ hoạt động hợp tác kinh tế nào khỏi những tranh chấp này “e rằng không dễ”.
Tăng cường hợp tác quốc phòng với Hàn Quốc và các nước khác
Hàn Quốc là một trong những nhà cung cấp vũ khí quan trọng của Phi Luật Tân, đã cung cấp máy bay chiến đấu hạng nhẹ FA-50, tàu hộ vệ cùng nhiều trang thiết bị khác, hỗ trợ Manila hiện đại hóa quân đội. Ông Teodoro cho biết Phi Luật Tân muốn tăng cường hợp tác với Hàn Quốc trong lĩnh vực công nghiệp quốc phòng và các công nghệ quốc phòng mới nổi. Tuy nhiên, ông cho rằng kế hoạch mua tàu ngầm được thảo luận trong thời gian dài vẫn cần thêm thời gian, do nhu cầu nhiệm vụ chưa được xác định đầy đủ và Phi Luật Tân cần xây dựng cơ sở hạ tầng liên quan.
Cùng ngày, Mỹ, Hàn Quốc và Nhật Bản bắt đầu cuộc tập trận đa lĩnh vực thường niên kéo dài 5 ngày mang tên “Lưỡi kiếm Tự do” (Freedom Edge). Mỹ không cắt giảm quy mô cuộc tập trận. Ba nước triển khai nhiều tàu khu trục Aegis, máy bay chiến đấu, máy bay tuần tra biển cùng các phương tiện khác nhằm tăng cường năng lực tác chiến phối hợp trên biển, trên không và không gian mạng.
Ông Teodoro cũng cho biết gần đây Phi Luật Tân đã đạt các thỏa thuận mới với Canada và New Zealand, ký Thỏa thuận về Lực lượng Thăm viếng (VFA) với Pháp và hiện đang đàm phán một thỏa thuận tương tự với Anh, cho thấy Manila tiếp tục thúc đẩy hợp tác với các đồng minh.
Epoch Times (08.09.2026)
Trung cộng Phản Đối Việt Nam Bình Luận Về Việc Xây Dựng Đảo Tại Hoàng Sa
Vào ngày 4 tháng 9 năm 2026, căng thẳng leo thang giữa Việt Nam và Trung cộng liên quan đến quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông. Bộ Ngoại giao Việt Nam kiên quyết phản đối các hoạt động của nước ngoài tại khu vực này, dẫn đến phản ứng mạnh mẽ từ phía Trung cộng.
Lập trường của Việt Nam
Vào ngày 28 tháng 8, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Thu Hằng tái khẳng định rằng mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa – bao gồm cả tại Đá Hải Sâm và đảo Ba Ba – khi chưa được Việt Nam cho phép đều là bất hợp pháp và vô giá trị. Bà nhấn mạnh cam kết của Việt Nam trong việc phản đối các hành động như vậy và yêu cầu chấm dứt các hoạt động này.
Phản ứng của Trung cộng
Đáp lại, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung cộng Quách Gia Côn tuyên bố rằng quần đảo Hoàng Sa là lãnh thổ của Trung cộng và không có tranh chấp. Ông khẳng định các hoạt động xây dựng của Trung cộng tại khu vực này thuộc phạm vi chủ quyền quốc gia, đồng thời chỉ trích những phát biểu của Việt Nam là thiếu trách nhiệm.
Các diễn biến gần đây
Các báo cáo cho thấy Trung cộng đang xây dựng các công trình mới trên rạn san hô Ba Ba, nằm cách rạn san hô Hải Sâm 14 km về phía đông bắc. Hình ảnh vệ tinh ghi nhận sự xuất hiện của các cấu trúc mới tại đây, cho thấy hoạt động xây dựng đã diễn ra liên tục kể từ tháng 3 và tháng 4 năm 2026.
Các tác động về an ninh
Các chuyên gia cho rằng những công trình mới này có thể đóng vai trò là cơ sở radar nhằm hỗ trợ các hoạt động phát triển trong tương lai tại rạn san hô Hải Sâm. Khu vực này đang trở nên quan trọng, có khả năng cho phép Trung cộng thiết lập năng lực quân sự ở vị trí gần bờ biển Việt Nam hơn.
Cơ sở hạ tầng quân sự
Trung cộng đã xây dựng cơ sở hạ tầng quân sự quy mô lớn trên đảo Phú Lâm và thiết lập các trạm radar trên đảo Tri Tôn. Các hoạt động xây dựng đang diễn ra tại rạn san hô Hải Sâm có thể làm gia tăng áp lực lên Việt Nam, đồng thời gây thêm khó khăn cho sự hiện diện của Việt Nam tại quần đảo Hoàng Sa.
Phản ứng quốc tế
Các nhà phân tích cho rằng việc công khai bày tỏ sự phản đối của Việt Nam cho thấy sự sẵn sàng quốc tế hóa tranh chấp. Tình hình này tiềm ẩn nguy cơ leo thang căng thẳng và dẫn đến những tính toán sai lầm trên biển nếu không được kiểm soát.
Nhận thức của công chúng
Biển Đông là vấn đề nhạy cảm tại Việt Nam và ngày càng được giới trẻ quan tâm thảo luận; đây cũng là nhóm đối tượng đang thể hiện sự chú ý đến nhiều vấn đề xã hội khác nhau. Sự quan tâm ngày càng tăng này có thể tác động đến cách chính phủ phản hồi trước những lo ngại của công chúng.
Vietvalley (08.09.2026)
Trung cộng nói Việt Nam ‘không có quyền’ bình luận về việc Bắc Kinh xây đảo tại Hoàng Sa
Nguồn hình ảnh,Getty/Reuters/VGP/BBC, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung cộng Quách Gia Côn (trái) và phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Thu Hằng
Chưa đầy một tuần sau khi Việt Nam “kiên quyết phản đối” mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông, Bộ Ngoại giao Trung cộng tuyên bố rằng Việt Nam không có quyền lên tiếng.
Trả lời báo giới hôm 3/9, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung cộng Quách Gia Côn nói: “Quần đảo Tây Sa [Việt Nam gọi là Hoàng Sa] là lãnh thổ vốn có của Trung cộng và không có tranh chấp nào.”
“Việc Trung cộng xây dựng các công trình cần thiết trên lãnh thổ của mình là vấn đề thuộc chủ quyền quốc gia và Việt Nam không có quyền đưa ra những phán xét thiếu trách nhiệm như vậy,” ông Quách nhấn mạnh.
Trước đó, vào hôm 28/8, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng phát biểu: “Việt Nam tái khẳng định, mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa, trong đó có đá Hải Sâm và đảo Ba Ba, mà không được sự cho phép của phía Việt Nam là hoàn toàn phi pháp và vô giá trị.”
“Việt Nam kiên quyết phản đối, đã giao thiệp nghiêm túc và khẳng định lập trường về vấn đề này, yêu cầu chấm dứt ngay và không tái diễn các hoạt động tương tự,” bà Hằng nói thêm.
Những tuyên bố đáp trả từ Hà Nội và Bắc Kinh được đưa ra trong bối cảnh một bản tin được công bố hồi giữa tháng Tám cho biết Trung cộng đang có hoạt động xây dựng mới trên Bãi Ba Ba, một bãi cát nhỏ nằm cách Đá Hải Sâm 14km về phía đông bắc.
Hình ảnh vệ tinh hôm 17/8 do công ty Vantor cung cấp cho thấy các công trình mới có hình dạng ba nhánh đã được phát hiện trên Bãi Ba Ba, mà Trung cộng gọi là Áp Công đảo còn Việt Nam gọi là đảo Ba Ba.
Những hình ảnh khác cho thấy hoạt động xây dựng tại Bãi Ba Ba đã bắt đầu vào tháng Ba và tiếp diễn qua tháng Tư.
Các chuyên gia an ninh cho rằng còn quá sớm để xác định chức năng của các công trình này, nhưng chúng có thể là bước khởi đầu của một cơ sở radar cảnh báo sớm, nhằm hỗ trợ các công trình mà Trung cộng dự kiến xây dựng tại Đá Hải Sâm.
Nguồn hình ảnh,Vantor/Reuters, Ảnh vệ tinh chụp Bãi Ba Ba thuộc quần đảo Hoàng Sa ngày 17/8/2026
Cách đó khoảng một tuần, hãng tin Reuters đưa tin Trung cộng đã hoàn thành giai đoạn một của hoạt động xây dựng tại Đá Hải Sâm, có diện tích khoảng 6km2.
Đá Hải Sâm vốn là một bãi cạn nằm trong cụm Lưỡi Liềm ở phía tây nam của quần đảo Hoàng Sa, nằm cách cảng Tam Á thuộc tỉnh Hải Nam của Trung cộng khoảng 162 hải lý và cách Đà Nẵng, Việt Nam 216 hải lý.
Thực thể này chìm dưới nước khi thủy triều lên, được phía Trung cộng gọi là Linh Dương tiêu.
Các nhà quan sát nói với BBC News Tiếng Việt rằng Đá Hải Sâm đang trở thành thực thể nổi lớn nhất ở Hoàng Sa và Trường Sa, vượt qua Đá Vành Khăn có diện tích khoảng 608ha ở quần đảo Trường Sa.
Để so sánh, dự án ở Đá Hải Sâm hiện nay có quy mô gần bằng một nửa toàn bộ hoạt động xây dựng của Trung cộng trong giai đoạn trước đó.
Theo Sáng kiến minh bạch hàng hải (AMTI) thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS, trụ sở Washington, Mỹ), rìa tây bắc của Đá Hải Sâm hiện có một vùng đất mới đắp có chiều dài khoảng 3.860m, có cạnh ngoài thẳng tắp “rất lý tưởng” cho một đường băng.
Điều đó đồng nghĩa với việc tại đây, Trung cộng có thể xây dựng một đường băng tương đương với quy mô mà họ đã thiết lập tại ba tiền đồn lớn ở Trường Sa, gồm Đá Vành Khăn, Đá Xu Bi và Đá Chữ Thập.
Trao đổi với BBC News Tiếng Việt vào tháng 4/2026, ông Ray Powell, Giám đốc dự án SeaLight thuộc Trung tâm Gordian Knot về Đổi mới An ninh Quốc gia tại Đại học Stanford, Mỹ, nói nếu được xây dựng, đây là vị trí đặt đường băng của Trung cộng gần nhất với Việt Nam.
“Việc này cũng mở rộng khả năng của Trung cộng trong việc triển khai hải quân, không quân và các lực lượng bán quân sự – như hải cảnh và dân quân biển – tiến gần hơn tới bờ biển Việt Nam,” ông Powell, người cũng từng là tùy viên Không quân Mỹ tại Việt Nam, nhận định.
Trước Đá Hải Sâm, Trung cộng đã có hạ tầng quân sự vững chắc trên đảo Phú Lâm và xây trạm radar tại đảo Tri Tôn, đảo gần đất liền Việt Nam nhất, vì vậy, các chuyên gia hàng hải cho rằng áp lực lên Việt Nam sẽ gia tăng trong thời gian tới.
“Trong trường hợp của Việt Nam, việc duy trì hiện diện tại khu vực Hoàng Sa sẽ ngày càng khó khăn hơn,” ông Powell nhận định.
Các chuyên gia cũng cho rằng Đá Hải Sâm sẽ ngăn cách quần đảo Hoàng Sa với Việt Nam về lâu dài, khiến tàu thuyền Việt Nam gần như không thể tiếp cận khu vực này.
Trung cộng đã giành quyền kiểm soát toàn bộ quần đảo Hoàng Sa vào năm 1974, sau một trận hải chiến với quân đội Việt Nam Cộng hòa.
Việt Nam tuyên bố chủ quyền đối với toàn bộ quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, và trong những năm gần đây đã đẩy mạnh hoạt động bồi đắp đảo tại quần đảo Trường Sa.
Trong nhiều năm qua, Hà Nội đã mở rộng diện tích đất nhân tạo tại quần đảo Trường Sa lên khoảng 1.100 ha, xây dựng cơ sở hạ tầng quân sự và hàng hải tại 27 địa điểm trên ít nhất 18 thực thể, theo dữ liệu từ AMTI.
Trung cộng xây dựng thần tốc ở Đá Hải Sâm như thế nào?
Nguồn: Planet Labs PBC
Việt Nam buộc phải lên tiếng?
Trong một bài viết xuất bản hôm 2/9, tờ South China Morning Post dẫn lời bà Noraini Zulkifli, giảng viên cao cấp tại Khoa Quan hệ Quốc tế, An ninh và Luật thuộc Đại học Quốc phòng Malaysia, cho rằng tình hình này “tiềm ẩn nguy cơ leo thang thực sự”, bởi Việt Nam có thể coi các cơ sở mới mà Trung cộng đang xây dựng là một “mối đe dọa trực tiếp đối với chủ quyền và an ninh quốc gia”.
“Nếu không được kiểm soát, việc quân sự hóa các đảo đang tranh chấp có nguy cơ làm gia tăng tần suất các sự cố trên biển, đồng thời tăng khả năng xảy ra những tính toán sai lầm,” bà Noraini nói.
Bà cho rằng việc Việt Nam “công khai phản đối” cho thấy Hà Nội sẵn sàng quốc tế hóa tranh chấp.
Theo ông Powell, rất hiếm khi các phản đối của Việt Nam được công khai, trừ khi bị dồn vào thế buộc phải lên tiếng.
“Hiện nay, Việt Nam đã phải công khai phản đối liên quan đến Đá Hải Sâm – một lần nữa, vẫn rất chừng mực nhưng là công khai – chủ yếu bởi vì có các bên thứ ba như AMTI, SeaLight và các tổ chức khác đã đưa vấn đề này ra trước công chúng.
Trong khi đó, Phó giáo sư khoa học chính trị Ian Chong từ Đại học Quốc gia Singapore nói trên South China Morning Post rằng trong trường hợp này, nếu giữ im lặng, Việt Nam có nguy cơ bị nhìn nhận là ngầm chấp nhận, đặc biệt trong một vấn đề nhạy cảm về chủ quyền như Hoàng Sa.
“Việc Việt Nam công khai phản đối nhằm duy trì lập trường chủ quyền của Hà Nội, cho thấy Việt Nam không chấp nhận các hoạt động của Trung cộng tại đó, đồng thời trấn an dư luận trong nước rằng vấn đề này không bị bỏ qua,” ông Chong lập luận.
Biển Đông từ lâu là một trong những vấn đề nhạy cảm và thu hút sự quan tâm lớn tại Việt Nam.
Những diễn biến liên quan đến Hoàng Sa, Trường Sa hay các hoạt động của Trung cộng trên Biển Đông thường nhanh chóng trở thành chủ đề được thảo luận trên mạng xã hội, đặc biệt gần đây đã thu hút sự quan tâm từ giới trẻ.
Nhưng sự quan tâm của người trẻ không chỉ xoay quanh chủ quyền. Từ môi trường, bất bình đẳng, quyền của người lao động, giáo dục cho đến những vấn đề trong đời sống và chính sách, ngày càng nhiều người trẻ chủ động tìm kiếm thông tin, bày tỏ quan điểm và tham gia tranh luận trên mạng xã hội.
Khi ngày càng nhiều người trẻ lên tiếng về những vấn đề như vậy, các cuộc thảo luận trên mạng xã hội cũng có thể tạo thêm sức ép đối với chính quyền trong việc phản ứng trước những vấn đề mà công chúng đặc biệt quan tâm.
Và Biển Đông chỉ là một trong nhiều vấn đề cho thấy một thế hệ người trẻ Việt Nam đang ngày càng chủ động hơn trong việc đặt câu hỏi, tranh luận và lên tiếng về những điều họ cho là quan trọng.
BBC (04.09.2026)
Việt Nam yêu cầu chấm dứt các hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa
Việt Nam hôm qua, 28/08/2026, đã phản đối mạnh mẽ mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông sau khi có thông tin vào đầu tuần này cho thấy Trung cộng đang xây dựng các cơ sở mới trên một hòn đảo nhỏ tại đây.
Ảnh vệ tinh chụp rạn san hô Ba Ba mà Trung cộng gọi là Nham Thong thuộc quần đảo Hoàng Sa ở Biển Đông, ngày 17/08/2026. via REUTERS – Vantor
Hãng tin Anh Reuters hôm thứ Ba 25/08, dựa trên ảnh vệ tinh, cho biết là các công trình mới đã được phát hiện trên đảo Nham Thong, mà Việt Nam gọi là đảo Ba Ba. Các chuyên gia an ninh cho rằng đây có thể là bước khởi đầu để xây dựng một trạm radar cảnh báo sớm.
Trong một tuyên bố gởi qua email tới Reuters, phát ngôn bộ Ngoại Giao Phạm Thu Hằng hôm 28/08 cho biết: “Việt Nam kiên quyết phản đối, yêu cầu chấm dứt ngay và không tái diễn các hoạt động tương tự.” Bà Phạm Thu Hằng khẳng định Việt Nam “có đầy đủ bằng chứng lịch sử và cơ sở pháp lý để khẳng định quyền chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa theo luật pháp quốc tế”.
Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Việt Nam tái khẳng định “mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa, trong đó có đá Hải Sâm và đảo Ba Ba, mà không được sự cho phép của phía Việt Nam là hoàn toàn phi pháp và vô giá trị.”
Trung cộng đã chiếm đóng Hoàng Sa từ năm 1974, sau một trận hải chiến với Hải quân Việt Nam Cộng Hòa. Là quốc gia tuyên bố chủ quyền đối với toàn bộ quần đảo Hoàng Sa, trong những năm gần đây Việt Nam cũng đã mở rộng mạng lưới cơ sở quân sự tại Trường Sa, quần đảo cũng đang có tranh chấp với Trung cộng và một số nước trong khu vực.
RFI (29.08.2026)